Een notaris speelt een belangrijke rol in het leven van veel mensen, ook al sta je er niet altijd bij stil. Bij het kopen van een huis, het opstellen van een testament of het regelen van een erfenis: al die momenten komen vaak samen bij één persoon. Toch weten veel mensen niet precies wat zo iemand doet, wat het kost en wanneer je er eigenlijk naartoe moet. Dat wordt hier stap voor stap duidelijk gemaakt.
De rol van een notarieel ambtenaar in België
In België is een notarieel ambtenaar een openbare ambtenaar die door de overheid is aangesteld. Dat is een belangrijk verschil met een gewone advocaat of jurist. De akten die een notaris opstelt, hebben officiële rechtskracht. Dat betekent dat ze voor de wet even zwaar wegen als een vonnis van de rechter. Wie een akte laat opstellen, krijgt dus een document dat heel moeilijk aan te vechten is. Dit geeft zekerheid aan alle partijen die bij een transactie betrokken zijn. In Mechelen kun je hiervoor terecht bij kantoren zoals dat van Gauthier Clerens, dat zowel particulieren als bedrijven helpt met officieel juridisch advies.
Wanneer je een notarieel kantoor nodig hebt
Er zijn situaties waarbij het wettelijk verplicht is om langs te gaan bij een notarieel kantoor. De aankoop van een woning is daar het bekendste voorbeeld van. Zonder een officieel verleden akte is de eigendomsoverdracht in België niet geldig. Datzelfde geldt voor het opstellen van een huwelijkscontract of samenlevingscontract. Ook bij schenkingen boven een bepaald bedrag, het oprichten van een vennootschap en het verdelen van een erfenis is een notariële tussenkomst nodig. Minder bekend is dat mensen ook vrijwillig langsgaan voor advies, zonder dat er een wettelijke verplichting is. Soms wil iemand gewoon zeker weten dat een contract juridisch goed in elkaar zit.
Wat een notarisakte precies inhoudt
Een notarisakte is een officieel document dat door de ambtenaar zelf wordt opgesteld en ondertekend. Voor de akte wordt opgemaakt, doet de ambtenaar vooraf grondig onderzoek. Bij een vastgoedtransactie controleert hij onder meer of er schulden op het pand rusten, of de stedenbouwkundige vergunningen in orde zijn en of de verkoper ook echt de eigenaar is. Pas als alles klopt, wordt de akte opgesteld. Beide partijen komen dan samen op het kantoor om te tekenen. De akte wordt daarna bewaard in een officieel register, het zogenaamde protocol. Zo blijft het document altijd opvraagbaar, ook als de originele papieren verloren gaan.
Kosten en tarieven bij een notarieel kantoor
De kosten bij een notarieel kantoor zijn in België wettelijk vastgelegd. Het gaat niet om vrij onderhandelbare prijzen, maar om officiële tarieven die voor iedereen gelden. Bij de aankoop van een woning betaal je naast de aankoopprijs ook registratierechten en het ereloon van de ambtenaar. Dat ereloon wordt berekend op basis van de aankoopprijs en neemt procentueel af naarmate de prijs stijgt. Voor een woning van 300.000 euro ligt het totale kostenplaatje al snel tussen de 20.000 en 25.000 euro aan bijkomende kosten. Bij andere diensten zoals een testament of een schenking zijn de tarieven veel lager. Het is altijd mogelijk om vooraf een schatting te vragen, zodat je niet voor verrassingen staat.
Veelgestelde vragen
Moet je altijd naar een notarieel kantoor bij een erfenis?
Bij een erfenis is een notarieel kantoor niet altijd verplicht, maar wel vaak aan te raden. Als er onroerend goed in de nalatenschap zit, zoals een huis of appartement, is een officiële akte wel vereist. Ook bij meningsverschillen tussen erfgenamen of een complexe nalatenschap is professionele begeleiding sterk aan te raden. Bij eenvoudige nalatenschappen zonder onroerend goed kunnen erfgenamen soms zelf de verdeling regelen.
Kan je zelf kiezen welk kantoor je gebruikt bij een woningaankoop?
Bij de aankoop van een woning mag je in principe zelf kiezen welk kantoor je inschakelt. Soms stelt de verkoper een kantoor voor, maar je bent daar niet aan gebonden. Het is zelfs mogelijk om als koper en verkoper elk een eigen ambtenaar aan te stellen. De kosten worden dan gedeeld tussen beide kantoren, zonder dat jij als koper meer betaalt.
Wat is het verschil tussen een testament bij de notaris en een handgeschreven testament?
Een handgeschreven testament, ook wel een eigenhandig testament genoemd, schrijf je volledig met de hand en onderteken je zelf. Dat is ook geldig, maar het risico bestaat dat het document verloren gaat of betwist wordt. Een testament dat officieel wordt opgesteld en bewaard in een officieel register, is veel moeilijker kwijt te raken en staat geregistreerd in het Centraal Register der Testamenten in België. Dat geeft meer zekerheid voor iedereen die later met de nalatenschap te maken krijgt.
Hoelang duurt het om een akte te laten opstellen?
Hoe lang het duurt om een akte op te stellen, hangt af van het type dossier. Bij een woningaankoop rekent men gemiddeld drie tot vier maanden tussen de ondertekening van het compromis en de uiteindelijke akte. Die tijd is nodig voor het nodige onderzoek en het opvragen van officiële documenten. Bij eenvoudigere akten, zoals een schenking of een volmacht, gaat het proces vaak veel sneller.
Geef een reactie