De AEX index is de bekendste beursindex van Nederland en staat dagelijks in het nieuws. Toch weten veel mensen niet precies wat het is, hoe het werkt en waarom het getal zo veel aandacht krijgt. Of je nou net begint met beleggen of gewoon het nieuws beter wilt begrijpen, het loont om te weten wat er achter dit getal zit. Want die ene waarde die je elke dag op het journaal voorbij ziet komen, vertelt meer dan je misschien denkt.
Wat de Amsterdam Exchange Index precies inhoudt
AEX staat voor Amsterdam Exchange Index. Het is een index die valt onder de beurs Euronext Amsterdam en die de koersontwikkeling bijhoudt van de 25 grootste beursgenoteerde bedrijven van Nederland. Bekende namen in deze selectie zijn Shell, ASML, ING en Unilever. Al deze bedrijven hebben een zogeheten grote marktwaarde, waardoor de index ook wel de large cap index wordt genoemd. De waarde van de index is geen willekeurig getal. Het is een gewogen gemiddelde, wat betekent dat grotere bedrijven meer invloed hebben op de stand dan kleinere. Als ASML sterk stijgt, trekt dat de hele index omhoog. Daalt een kleiner bedrijf, dan merk je dat veel minder in de eindstand.
Hoe de samenstelling van de index wordt bepaald
Elk jaar in maart wordt de samenstelling van de index opnieuw bekeken. Een onafhankelijke commissie beoordeelt welke bedrijven groot genoeg zijn om mee te doen. Daarbij spelen de beurswaarde en de verhandelbaarheid van de aandelen een grote rol. Bedrijven die te klein zijn geworden, verlaten de index. Hun plek wordt dan ingenomen door een bedrijf dat in waarde is gegroeid. Dit systeem zorgt ervoor dat de index altijd de werkelijke top van de Nederlandse beurs laat zien. Soms wisselt er maar één bedrijf van plek, in andere jaren zijn het er meerdere. De nieuwe samenstelling gaat dan in april in.
Wat de stand van de index je vertelt over de economie
Een stijgende beursgraadmeter wordt vaak gezien als een teken dat het goed gaat met de economie. Beleggers zijn dan bereid om meer te betalen voor aandelen, wat wijst op vertrouwen in de toekomst. Een dalende stand betekent dat er onzekerheid is, bijvoorbeeld door hoge inflatie, politieke spanningen of tegenvallende bedrijfscijfers. Toch is het gevaarlijk om de index als enige maatstaf te gebruiken. De 25 bedrijven in de Nederlandse hoofdindex zijn groot en internationaal actief. Ze geven dus niet altijd een volledig beeld van hoe het gaat met kleinere Nederlandse bedrijven of met gewone mensen. De index meet de stemming op de beurs, niet de breedte van de hele economie.
Hoe je als belegger gebruikmaakt van de beursindex
Veel beleggers kiezen er niet voor om losse aandelen te kopen, maar om te beleggen in de hele index tegelijk. Dat kan via zogenoemde indexfondsen of ETF’s, dit zijn fondsen die de samenstelling van de index nabootsen. Je belegt dan in alle 25 bedrijven tegelijk, wat het risico spreidt. Als één bedrijf het slecht doet, hoeft dat je totale inleg niet meteen te raken. Historisch gezien is de Nederlandse beursindex op de lange termijn gestegen, al zijn er ook jaren geweest met forse dalingen, zoals tijdens de financiële crisis van 2008 of de coronaperiode in 2020. Wie langdurig belegt, heeft die dalen in veel gevallen kunnen opvangen door te wachten op herstel. Dat maakt de index voor veel mensen een herkenbaar startpunt als ze willen beginnen met beleggen.
Veelgestelde vragen over de AEX index
Hoeveel bedrijven zitten er in de Nederlandse beursindex?
De Nederlandse beursindex bestaat uit 25 bedrijven. Dit zijn de grootste beursgenoteerde bedrijven van Nederland, gemeten naar marktwaarde en verhandelbaarheid van hun aandelen.
Hoe vaak verandert de samenstelling van de index?
De samenstelling wordt eenmaal per jaar opnieuw vastgesteld. Dat gebeurt in maart, waarna de nieuwe lijst in april ingaat. Een onafhankelijke commissie besluit welke bedrijven in aanmerking komen.
Kan de stand van de index negatief worden?
De stand van de beursindex kan niet onder nul zakken, omdat een aandelenkoers nooit negatief wordt. De index kan wel sterk dalen, maar blijft altijd een positief getal zolang de bedrijven erin een waarde hebben.
Wat is het verschil tussen de AEX en de AMX?
De AMX is de Amsterdam Midcap Index en bevat de 25 middelgrote beursgenoteerde bedrijven van Nederland, direct onder de grootste 25. De AEX richt zich op de grootste bedrijven, de AMX op de groep daaronder. Samen geven ze een breder beeld van de Nederlandse beurs.
Is beleggen via een indexfonds hetzelfde als beleggen in de index zelf?
Via een indexfonds of ETF beleg je in een fonds dat de samenstelling van de index navolgt. Je koopt niet de index zelf, maar een product dat de bewegingen ervan zo dicht mogelijk bijhoudt. In de praktijk werkt het voor veel beleggers op dezelfde manier.
Geef een reactie