Een beleggingsfonds maakt het mogelijk om met een kleine inleg toch gespreid te beleggen. In plaats van zelf aandelen of obligaties te kopen, leg je geld in bij een groot fonds. Dat fonds belegt het geld van alle deelnemers samen. Dit klinkt eenvoudig, en dat is het ook. Toch zijn er genoeg dingen om goed te begrijpen voordat je eraan begint.
Wat er precies achter een fonds schuilgaat
Een fonds verzamelt geld van veel verschillende beleggers. Met dat gezamenlijke vermogen koopt een professionele beheerder vervolgens aandelen, obligaties of andere beleggingen. Omdat het geld over veel verschillende beleggingen wordt verdeeld, is het risico lager dan wanneer je alles in één aandeel stopt. Stel dat één bedrijf in het fonds slecht presteert, dan heeft dat minder invloed op je totale inleg. Dat spreiding zo werkt, is een van de belangrijkste redenen waarom mensen voor een fonds kiezen. Er zijn actief beheerde fondsen, waarbij een beheerder zelf kiest wat hij koopt en verkoopt, en er zijn passieve fondsen die gewoon een index volgen, zoals de AEX of de S&P 500. Bij passieve fondsen, ook wel indexfondsen of ETF’s genoemd, zijn de kosten vaak lager.
De kosten die je betaalt als deelnemer
Kosten zijn iets waar veel beginnende beleggers niet direct aan denken, maar ze hebben grote invloed op je uiteindelijke rendement. Bij actief beheerde fondsen betaal je een jaarlijkse beheervergoeding, die vaak tussen de 0,5 en 2 procent van je inleg ligt. Dat lijkt weinig, maar over tien of twintig jaar loopt dat flink op. Bij een passief fonds liggen de kosten veel lager, soms maar 0,1 tot 0,3 procent per jaar. Naast de beheervergoeding kunnen er ook instapkosten of uitstapkosten zijn. Het is verstandig om deze kosten altijd goed te vergelijken voordat je een keuze maakt. Goede informatie over kosten vind je in het zogeheten essentiëledocument voor informatie, een verplicht document dat elke aanbieder moet publiceren.
Welk fonds past bij jouw situatie
Niet elk beleggingsfonds is hetzelfde. Er zijn fondsen die zich richten op aandelen wereldwijd, fondsen die alleen in Europa beleggen, en fondsen die zich specialiseren in duurzame bedrijven. Anderen beleggen in vastgoed of grondstoffen. Welk type bij jou past, hangt af van hoelang je wilt beleggen en hoeveel risico je aankunt. Wie over vijftien jaar pas het geld nodig heeft, kan meer risico nemen dan iemand die over drie jaar een huis wil kopen. Jongere beleggers kiezen daarom vaker voor fondsen met veel aandelen, terwijl mensen dichter bij hun pensioen vaker kiezen voor fondsen met meer obligaties. Die zijn stabieler, maar leveren gemiddeld minder op. Het is geen kwestie van goed of fout, maar van wat bij jouw persoonlijke situatie past.
Hoe je begint en wat je kunt verwachten
Om deel te nemen aan een fonds heb je een beleggersrekening nodig bij een bank of een online broker. Bekende aanbieders in Nederland zijn onder andere ABN AMRO, Rabobank, DEGIRO en Meesman. Je kunt vaak al beginnen met een klein bedrag, soms al vanaf tien euro per maand. Veel mensen kiezen ervoor om maandelijks een vast bedrag in te leggen. Zo profiteer je automatisch van de zogenoemde dollar cost averaging: soms koop je goedkoop in, soms iets duurder, maar gemiddeld betaal je een eerlijke prijs. Wat je kunt verwachten aan rendement, verschilt sterk per type fonds en per periode. Historisch gezien leveren wereldwijde aandelenfondsen op lange termijn gemiddeld zo’n 7 tot 8 procent per jaar op, maar dit is geen garantie voor de toekomst. Beleg dus alleen geld dat je voor langere tijd kunt missen.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een actief en een passief fonds?
Bij een actief fonds kiest een beheerder zelf welke beleggingen hij koopt en verkoopt, met als doel beter te presteren dan de markt. Bij een passief fonds wordt gewoon een index gevolgd, zoals de wereldwijde aandelenmarkt. Actieve fondsen kosten meer, terwijl passieve fondsen vaak goedkoper zijn en op lange termijn regelmatig beter presteren.
Is beleggen via een fonds veilig?
Beleggen via een fonds brengt altijd risico met zich mee. Je kunt meer terugkrijgen dan je hebt ingelegd, maar ook minder. Doordat een fonds gespreid belegt over veel verschillende beleggingen, is het risico lager dan wanneer je alles in één aandeel stopt. Veiligheid hangt ook af van hoe lang je belegt: hoe langer je de tijd hebt, hoe meer kans dat een tijdelijke daling wordt goedgemaakt.
Moet ik belasting betalen over de opbrengst van mijn fonds?
In Nederland val je met beleggingen in box 3 van de inkomstenbelasting. Je betaalt geen belasting over de winst zelf, maar over een fictief rendement op je totale vermogen. Dit geldt boven een bepaald heffingsvrij vermogen. De regels rondom box 3 zijn de afgelopen jaren veranderd, dus het is verstandig om de actuele informatie bij de Belastingdienst te checken.
Kan ik mijn geld er op elk moment weer uithalen?
Bij de meeste fondsen kun je je geld opnemen wanneer je wilt. Toch is het verstandig om dit niet te doen bij een daling van de markt, omdat je dan verlies vastklikt. Fondsen zijn bedoeld voor de lange termijn. Bij sommige fondsen gelden ook uitstapkosten of een wachttijd van een paar dagen voordat het geld op je rekening staat.
Geef een reactie